Legion Ukraińskich Strzelców Siczowych
Legion Ukraińskich Strzelców Siczowych (ukr. Українські Січові Стрільці, USS) był ukraińską formacją wojskową, która funkcjonowała w ramach Armii Austro-Węgier podczas I wojny światowej. Powstał on w odpowiedzi na rosnące napięcia w regionie Galicji i dążenie Ukrainy do uzyskania niepodległości. Legion był złożony z ochotników, którzy zgromadzili się na apel Głównej Rady Ukraińskiej (HUR) 6 sierpnia 1914 roku. Jego historia jest bogata w wydarzenia, które miały wpływ na kształtowanie się ukraińskiego ruchu narodowego i militarnego w tym trudnym okresie.
Powstanie Legii
Formowanie Legionu rozpoczęło się po ogłoszeniu wezwania do mobilizacji przez HUR. Na apel odpowiedziało około 28 tysięcy ochotników, jednak na zbiórce w Stryju, która miała miejsce na przełomie sierpnia i września, doliczono się jedynie 10 tysięcy chętnych. Z tej grupy austriacka komisja rekrutacyjna wybrała 2000 strzelców, a dzięki staraniom Stepana Szuchewycza limit ten zwiększono o dodatkowe 500 ochotników. Legion został podzielony na dziesięć sotni i przeszedł krótki okres szkoleniowy na Zakarpaciu.
Struktura i pierwsze działania
Pierwszym dowódcą Legionu był ataman Teodor Rożankowski. Wkrótce po jego objęciu dowództwa, USS został zaangażowany w działania frontowe. Po krótkim czasie szkolenia, formacja została wysłana na front karpacki. W skład Legionu weszły trzy kurenia: I kureń pod dowództwem sotnika Hryhorija Kossaka, II kureń pod dowództwem sotnika Mychajła Wołoszyna oraz III kureń prowadzony przez atamana Stepana Szuchewycza. Legion walczył w składzie 129 i 130 brygady oraz 55 dywizji piechoty.
Pierwsze sukcesy
Pierwsze znaczące zwycięstwo Legionu miało miejsce podczas bitwy na górze Makiwka między 19 kwietnia a 3 maja 1915 roku. W kolejnych miesiącach strzelcy siczowi odznaczyli się również w walkach pod Bolechowem, Haliczem oraz Semikiwcami. Od lata 1915 roku USS okopali się nad rzeką Strypa, gdzie stacjonowali do sierpnia tego samego roku.
Reorganizacje i straty
W wyniku ciągłych reorganizacji, Legion przeszedł zmiany strukturalne oraz zmniejszenie liczby żołnierzy z powodu strat poniesionych w walkach. W końcu września 1916 roku Legion liczył zaledwie 9 oficerów i 444 żołnierzy. Dalsze trudności nadeszły w lipcu 1917 roku podczas bitwy pod Koniuchami, kiedy to większość żołnierzy USS dostała się do niewoli rosyjskiej.
Nowe wyzwania
Pomimo trudności, Legion miał nadal znaczenie militarne. Po zakończeniu działań wojennych w Austro-Węgier, USS przeszli reorganizację i zostali przeniesieni do Bukowiny. Ich udział w polsko-ukraińskich walkach o Lwów na początku listopada 1918 roku miał istotne znaczenie dla dalszego rozwoju sytuacji politycznej regionu.
Kosz USS i Wyszkił
Aby uzupełnić braki kadrowe oraz zapewnić odpowiednie szkolenie dla nowych rekrutów, powstała rezerwowa sotnia USS znana jako Kosz USS. Organizowała ona punkty rekrutacyjne oraz komisariaty na Wołyniu, które zajmowały się również edukacją i szkoleniem wojskowym. Dowódcą Kosza USS był major Nykyfor Hirniak.
Szkoła USS
Szkoła USS została utworzona jako osobna formacja w listopadzie 1915 roku. W ramach tej instytucji przeszkolono ponad 7000 podoficerów i żołnierzy przy wsparciu niemieckich instruktorów, co przyczyniło się do wydatnego zwiększenia poziomu wyszkolenia żołnierzy Legionu.
Dowódcy Legionu
Legion Ukraińskich Strzelców Siczowych miał wielu dowódców, którzy kierowali formacją w różnych okresach jej istnienia. Początkowo dowodził nim kpt. Teodor Rożankowski, a następnie porucznik Mychajło Hałuszczynski oraz major Hryhorij Kossak. Reorganizacje przyniosły zmiany na stanowiskach dowódczych, co miało wpływ na strategię działania Legionu oraz jego morale.
Ostatnie dni Legii
W miarę postępujących zmian politycznych po zakończeniu I wojny światowej i upadku Austro-Węgier, Legion przekształcił się w 1 Brygadę USS składającą się z pułków piechoty oraz oddziałów konnych i artylerii. Był to czas intensywnej pracy nad konsolidacją sił ukraińskich oraz walką o niepodległość Ukrainy.
Zakończenie
Legion Ukraińskich Strzelców Siczowych odegrał kluczową rolę w historii Ukrainy podczas I wojny światowej oraz okresu zaraz po niej. Jego członkowie walczyli z determinacją o prawa swojego narodu i budowę nowego państwa ukraińskiego. Pomimo licznych trudności i strat, ich wysiłki przyczyniły się do kształtowania ukraińskiej tożsamości narodowej oraz militarnej tradycji kraju.
Artykuł sporządzony na podstawie: Wikipedia (PL).